السيد علي الحسيني الميلاني
100
جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى)
به اتفاق معترفند كه ابوبكر معصوم نيست و كسى كه معصوم نباشد ، بالتبع اولوالامر نيز نخواهد بود . اشكال فخر رازى فخر رازى پس از اين كه به دلالت آيه بر عصمت اقرار مىكند مىنويسد : « خيلى بعيد است كه مراد از اولوالامر در اين آيه امامانى باشد كه روافض ( شيعيان ) مدعى عصمت آنان هستند ؛ زيرا براى اطاعت از امامان شيعه لازم است آنان را بشناسيم و دستورات آنها به ما رسيده باشد . وى در ادامه مىافزايد : فلو أوجب علينا طاعتهم قبل معرفتهم كان هذا تكليف مالا يطاق ؛ « 1 » اگر پيش از آن كه ايشان را بشناسيم اطاعت آنان بر ما واجب باشد ، تكليف « ما لا يطاق » لازم مىآيد . به عبارتى اطاعت مشروط به شناخت است و لازمهء شناخت دسترسى داشتن به آنان است ، در حالى كه نه دسترسى به آنان داريم و نه معرفت به آنان ، و آن گاه كه معرفت نبود ، چگونه مىتوان گفت اطاعت از آنان واجب است ؟ در نتيجه اگر اطاعت آنها بر ما واجب باشد ، اين وجوب تكليفى است كه مكلّفين قادر به انجام آن نيستند و امر به تكليفى كه قدرت بر انجام آن نباشد ، قبيح و از خداى حكيم محال است . وى سپس « امت اسلامى » را مصداق « اولو الامر » معرفى مىكند و مدعى مىشود بر اساس اين آيه « امت اسلامى » بايد به طور مطلق از « امت اسلامى » پيروى كنند ! اين كلام به قدرى سخيف است كه نيازمند طرد و نفى نيست . اما در پاسخ اين سخن وى كه « معرفت امامى كه در دسترس نباشد ممكن نيست » دو پاسخ مىتوان ابراز داشت :
--> ( 1 ) . تفسير الرازي : 10 / 146 .